Aikido…Ένα εκπαιδευτικό σύστημα για όλες τις ηλικίες!

του Αντώνη Πανταζόπουλου

 

Το Aikido είναι μια σχετικά νέα Ιαπωνική πολεμική τέχνη η οποία πήρε την τελική της μορφή και ονομασία περί τα τέλη της δεκαετίας του 1940 από τον Morihei Ueshiba. Έκτοτε αναπτύσσεται και εξελίσσεται από αναγνωρισμένους δασκάλους σε όλο τον κόσμο με κεντρικό πυρήνα το Aikikai Hombu Dojo στην Ιαπωνία.

Με το Aikido μπορούν να ασχοληθούν όλοι ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο και το σωματότυπο τους. Αποτελεί δε ιδανική εξωσχολική απασχόληση για παιδιά και εφήβους.

Επιπλέον, έχει αναγνωρισθεί διεθνώς σαν ένα μοναδικό εκπαιδευτικό σύστημα το οποίο στη βάση του εκπαιδεύει και εναρμονίζει το μυαλό και το σώμα! Για πολλούς δε από εμάς που ασχολούμαστε με αυτή τη τέχνη αποτελεί και ένα τρόπο ζωής μιας και η φιλοσοφία και οι αρχές της τέχνης εφαρμόζονται συχνά στη καθημερινότητά μας.

Εδώ να πρέπει να έχουμε κατά νου ότι το Aikido όπως και το Karate do, το Judo και άλλες Ιαπωνικές πολεμικές τέχνες δεν αποτελούν μέρος των μαχητικών τεχνών/αθλημάτων που ο βασικός τους στόχος είναι διαφορετικός. Πρέπει να γνωρίζουμε ότι μετά το τέλος του 2ου παγκοσμίου πολέμου οι Ιαπωνικές πολεμικές τέχνες ουσιαστικά απαγορεύτηκαν και για να μπορέσουν να επιβιώσουν άλλαξαν τον προσανατολισμό τους με κύριο στόχο την αυτοβελτίωση του ασκούμενου. Γι’ αυτό τον λόγο, οι Ιαπωνικές πολεμικές τέχνες συμπεριλαμβάνουν τη λέξη DO που σημαίνει δρόμος / μονοπάτι, δηλαδή ο δρόμος που επιλέγει και ακολουθεί κάποιος, όπου μέσα από την ενασχόληση του με μια τέχνη, να επιτύχει στόχους που αφορούν την αυτοβελτίωση του (με ότι αυτό μπορεί να σημαίνει για τον καθένα).

Τι σημαίνει Aikido;

Ο όρος Aikido αποτελείται από τρεις λέξεις. Την τρίτη, το do, την έχουμε ήδη γνωρίσει και όπως είδαμε σημαίνει δρόμος / μονοπάτι. Η πρώτη λέξη Ai σημαίνει αρμονία / εναρμόνιση ενώ η δεύτερη λέξη ki σημαίνει ενέργεια. Όλο μαζί σημαίνει ο δρόμος που ακολουθεί κάποιος (στη περίπτωσή μας μέσα από την πρακτική στη τέχνη του Aikido), ώστε μακροπρόσθεσμα, να μπορεί να εναρμονίζεται και να ισορροπεί χωρίς προσπάθεια με την ενέργεια που τον περιβάλλει. Η ενέργεια προέρχεται από τους ανθρώπους, τις πράξεις τους και τις καταστάσεις.

Στη πράξη ο κάθε ασκούμενος στη τέχνη του Aikido, αρχικά, προσπαθεί να εκτελέσει ασκήσεις/τεχνικές με συνασκούμενούς του σε προκαθορισμένες φόρμες με μοναδική απαίτηση τον συντονισμό των κινήσεών τους. Και για να επιτευχθεί αυτό θα πρέπει το σώμα τους να είναι χαλαρό. Όταν το σώμα είναι χαλαρό τότε μπορεί και κινείται φυσιολογικά με βάση τα μέσα που διαθέτει (οστά, μυϊκό σύστημα, αρθρώσεις, κτλ).

Η εξάσκηση

Μέσα από την εξάσκηση, το Aikido αρχίζει να δουλεύει για εμάς και βοηθάει το σώμα μας να αλλάξει. Στην αρχή οι κινήσεις μας είναι “χονδροκομένες”, το μυϊκό σύστημα σφικτό με κύριο εσωτερικό αντίπαλο το μυαλό το οποίο, αρχικά, δεν μπορεί να δεχθεί ότι το καλύτερο αποτέλεσμα το καταφέρνει κανείς όταν το σώμα του είναι χαλαρό. Και μάλιστα ότι αυτό είναι το ζητούμενο στα πλαίσια της εξάσκησης σε μια πολεμική τέχνη!

Με τη συστηματική εξάσκηση και τις συνεχείς παροτρύνσεις του εκπαιδευτή/δασκάλου, το σώμα αρχίζει να χαλαρώνει και αυτό σταδιακά συμπαρασύρει και το μυαλό. Αυτά τα δύο, σε συνδυασμό με την αναπνοή πρέπει να δουλεύουν πάντα σε αρμονία για να μπορούμε να ανταπεξέλθουμε σε οποιαδήποτε κατάσταση. Είναι γνωστές και γνώριμες οι φράσεις «πάγωσε από τον φόβο του», «μπλόκαρα από το άγχος μου» κατά τις οποίες όταν κάποιο από τα τρία στοιχεία δεν λειτουργεί φυσιολογικά, τότε συμπαρασύρει και τα άλλα δύο.

Τα οφέλη
Από τις πρώτο κιόλας μήνα θα δείτε αλλαγές στο σώμα σας.

Όλο το μυϊκό σύστημα μπαίνει σε κίνηση ενώ ο κορμός σταδιακά ισιώνει. Οι ασκήσεις και οι τεχνικές μας βοηθάνε να αποκτήσει το σώμα ξανά την ελαστικότητά του. Ταυτόχρονα, με την καθοδήγηση του εκπαιδευτή, το μυαλό μπαίνει σε μια διαδικασία αποβολής των φόβων του.

Το σώμα σταδιακά χαλαρώνει και εναρμονίζεται με το μυαλό ώστε να κινούνται συντονισμένα. Σταδιακά εναρμονίζονται και με την αναπνοή!

Για όση ώρα κρατάει το μάθημα, το μυαλό δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί στις σκοτούρες και τα προβλήματα της καθημερινότητας του ασκούμενου. Το μυαλό αδειάζει και απελευθερώνεται από αυτά. Ταυτόχρονα το σώμα γεμίζει με ενέργεια. Αυτός ο συνδυασμός δημιουργεί μια ευφορία την οποία ο ασκούμενος επιζητεί κάθε φορά!

Για τους μεγαλύτερους σε ηλικία όλη αυτή η επανεκκίνηση του σώματος δίνει μια δεύτερη ανάσα ζωής τόσο στο σώμα όσο και στο μυαλό!

O ασκούμενος μαθαίνει σταδιακά τις τεχνικές του Aikido, αντιλαμβάνεται το τρόπο λειτουργίας της τέχνης και της εφαρμογής τους σε μορφή αυτοάμυνας. Όταν οι τεχνικές γίνονται με βάση τη φιλοσοφία της τέχνης ο ασκούμενος αισθάνεται μια υπεροχή απέναντι στον συνασκούμενό του (που έχει τον ρόλο του επιτιθέμενου), μπορεί να ελέγχει χωρίς δύναμη το σώμα του συνασκούμενού του και να το οδηγεί είτε σε καθήλωση είτε μακρυά από αυτόν. Αυτή η υπεροχή ενισχύει την ευφορία που αναφέραμε παραπάνω. Σταδιακά ο ασκούμενος ανακαλύπτει τη δύναμη της τεχνικής, η οποία, όσο προοδεύει γίνεται με τη λιγότερη δυνατή σπατάλη ενέργειας από το σώμα του.

Για τα παιδιά το Aikido αποτελεί μια συναρπαστική εξωσχολική απασχόληση. Μέσα από την προπόνηση και τα παιχνίδια αντιλαμβάνονται τις έννοιες της συνεργασίας, της επικοινωνίας, τα βοηθά στη συγκέντρωση. Ταυτόχρονα αντιλαμβάνονται τη δύναμη που κρύβει το σώμα τους όταν αυτό είναι χαλαρό κάτι που με την πάροδο του χρόνου ταυτίζεται με τη γενικότερη συμπεριφορά τους. Αντιλαμβάνονται τα παιδιά και οι έφηβοι ότι η αντιμετώπιση μιας άβολης κατάστασης δεν γίνεται μέσα από την βία αλλά με τον αυτοέλεγχο, το χαλαρό σώμα, το χαλαρό μυαλό, την επικοινωνία και την συνεργασία!

Η προπόνηση για όλα τα επίπεδα ασκουμένων, γίνεται συνήθως σε ένα ευχάριστο και συνεργατικό κλίμα που καλλιεργεί την αίσθηση ασφάλειας και της εμπιστοσύνης μεταξύ των συνασκούμενων. Δεν υπάρχει η έννοια της ανταγωνιστικότητας αλλά η συνεχής προσπάθεια για την αυτοβελτίωση. Όπως είχε αναφέρει και ο ιδρυτής της τέχνης «Η μεγαλύτερη νίκη είναι η νίκη επί του εαυτού μας»!

Δοκιμάστε το Aikido τώρα
Εάν διαβάσατε μέχρι εδώ, θα σας πρότεινα να βρείτε ένα dojo κοντά σας, να δοκιμάσετε τη τέχνη (εσείς και τα παιδιά σας) και είτε να επωφεληθείτε από αυτά που θα σας προσφέρει το Aikido είτε απλά να αποκτήσετε την δική σας άποψη και εμπειρία πάνω σε αυτόν τον δρόμο.

Βάλτε κατά μέρος την αναβλητικότητα και τις όποιες αρνητικές σκέψεις φτιάξει το μυαλό σας και δοκιμάστε! Ένας δάσκαλος του Aikido θα χαρεί πολύ να σας βοηθήσει σε αυτό το πρώτο σας βήμα!

Καλή τύχη ότι και αν επιλέξετε!

 

Αντώνης Πανταζόπουλος
Διπλωματούχος Μηχανολόγος Μηχανικός EMΠ
Εκπαιδευτής Aikido, 4o dan Aikikai Hombu Dojo
http://www.aikidocenter.gr
info@aikidocenter.gr