η ποιητική περιπλάνηση στο σινεμά…Ο καταδικασμένος / Ikiru(1952) του Akira Kurosawa

Ένας δημόσιος υπάλληλος, αφού μαθαίνει πως έχει καρκίνο σε τελευταίο στάδιο, προσπαθεί να δώσει νόημα στους λίγους μήνες ζωής που του απομένουν.
Εμπνευσμένη από τη νουβέλα του Leo Tolstoy  Ο θάνατος του Ιβάν Ιλίτς, η κάπως παραγκωνισμένη ταινία του μεγάλου Akira Kurosawa διηγείται την ιστορία του Kanji Watanabe, ενός μεσήλικα υπαλλήλου στον οποίο διαγιγνώσκεται καρκίνος στομάχου.
Ο Kanji, χρόνια χήρος, εργάζεται 30 χρόνια στην ίδια μονότονη, καταθλιπτική δουλειά ενώ  ζει με το γιο του και τη νύφη του. Οι σχέσεις τους είναι τυπικές έως σχεδόν ανύπαρκτες, και το ζευγάρι δείχνει να ενδιαφέρεται περισσότερο για τη μικρή περιουσία του πατέρα παρά για τον ίδιο, κι εκείνος, απογοητευμένος και κουρασμένος έχει παραδοθεί στην ανυπόφορη μοίρα του.

Ο επικείμενος θάνατός του αποτελεί το έναυσμα για να επανεξετάσει τη ζωή του και να αναθεωρήσει το σκοπό του. Καταλυτική είναι η γνωριμία του με τη νεαρή και γεμάτη πάθος για ζωή, Toyo. Ο Kanji, γοητευμένος, επιδιώκει να μάθει το μυστικό της κι όταν εκείνη του αποκαλύπτει πως τη χαρά την αντλεί από τη δουλειά της, αποφασίζει να ακολουθήσει το παράδειγμά της. Αναλαμβάνει λοιπόν, να φέρει εις πέρας μια κοινοτική υπόθεση, που λόγω της υπέρογκης γραφειοκρατίας έχει βαλτώσει.

Ανάμεσα στη συγκινητική ερμηνεία του Takashi Shimura,  την άρτια δομημένη ακολουθία και ενότητα των σκηνών, ξεχωρίζει η εύστοχη κριτική, με ειρωνική διάθεση, του Kurosawa στην καθημερινότητα του μέσου αστού και στην παγίδα της ρουτίνας που τελικά αυτός υποπίπτει. Βυθιζόμενος σταδιακά στη μοναξιά, ο άνθρωπος που δεν μπορεί να βρει ικανοποίηση πουθενά, τελικά παραιτείται από την προσπάθεια και βαδίζει αργά προς τον αμφίβολο μέχρι τότε θάνατο. Η αναγνώριση πως βρίσκεται πια σ’αυτό το κομβικό σημείο, τον κάνει να συνειδητοποιήσει, καθώς το τέλος πλησιάζει, πως δεν έχει τίποτα πια να χάσει. Η προοπτική του αλλάζει άρδην και αναγκάζεται να αξιολογήσει τα χρόνια που έχασε.  Όλη η υπόθεση κινείται στα πλαίσια ενός σχολίου για τη γελοιότητα της γραφειοκρατικής διαδικασίας, όχι άγνωστης στη χώρα μας.

Το Ikiru αποτελεί μια έμπνευση για τη ζωή, για την αξία που ο καθένας προσωπικά θα της αποδώσει. Η προσπάθεια του Kanji δε μένει χωρίς αντίκρυσμα. Το γεγονός πως τελικά οι υπόλοιποι οικειοποιούνται το δικό του έργο και του στερούν τα εύσημα που του αναλογούν, είναι μηδαμινό μπροστά στην υπέρβαση του ήρωα.

Πηγή: http://cine-lesxi.blogspot.gr/2017/11/ikiru1952-akira-kurosawa.html#more